In 2025 is aantal basisscholen in Maastricht gehalveerd

In 2025 zijn de huidige 28 Maastrichtse basisscholen opgegaan in tussen de twaalf en vijftien ‘kindcentra' met gecombineerde voorzieningen op strategische plekken in de stad, schrijft De Limburger. Het stadsbestuur heeft zich die opgave gesteld als antwoord op de bevolkingskrimp en de vergrijzing.

De 12 tot 15 'kindcentra' zullen goed bereikbaar zijn voor kinderen en hun ouders uit meerdere omliggende wijken. Daarvoor moet het voorzieningenpakket niet langer op "parochieniveau, maar op stadsdeelniveau worden georganiseerd”, zegt wethouder Mieke Damsma (D66, Onderwijs, Krimp). Een heikel proces, want sluiting van ‘de school om de hoek' leidt tot grote emoties en protesten in dorpen en buurten. Toch begint het besef door te dringen ‘dat alles overeind houden' een illusie is. Niet alleen vanwege de kosten, maar ook omdat de kwaliteit van het onderwijs moet worden gewaarborgd. Dat lukt steeds moeilijker als het leerlingenaantal terugloopt, klassen krimpen, aandacht moet worden gegeven aan kinderen die extra zorg nodig hebben en voorzieningen als voor- en naschoolse opvang worden gevraagd.

Door het onderwijs op minder plekken te concentreren én te koppelen aan voorzieningen als peuteropvang, sportprogramma's en andere faciliteiten, kunnen de toekomstige ‘kindcentra' bovendien fors meehelpen om de zorgtaak van ouders te verlichten. Als ze hun kinderen van zeven uur 's ochtends tot zeven uur 's avonds in goede handen weten, kunnen beide ouders meedraaien in het arbeidsproces. Dat is hard nodig omdat de beroepsbevolking de komende decennia door krimp en vergrijzing met 30 procent afneemt. Maastricht ziet het liefst - net als de krimpadviescommissie-Deetman - dat op Zuid-Limburgse schaal zaken als onderwijs, welzijn en woningmarkt worden aangepakt. Damsma: "Samen, niet als concurrenten.”



De voorlopige conclusies van de krimpadviescommissie-Deetman luiden:

• Bevolkingdaling heeft op korte termijn gevolgen voor het primair en voortgezet onderwijs in Limburg. Om kwalitatief onderwijs te garanderen, is het samenvoegen van scholen in bepaalde gebieden onvermijdelijk. Het betekent dat bestaande scholen moeten worden gesloten en (op een andere locatie) nieuwbouw moet worden gepleegd voor de nieuwe structuur.
• Scholen in het voortgezet onderwijs en het beroepsonderwijs worden bij een teruglopend aantal leerlingen gedwongen om keuzes te maken, omdat bepaalde opleidingen of richtingen niet langer kunnen worden aangeboden.
• Schoolbesturen beschikken over het algemeen over plannen om te anticiperen op de demografische ontwikkelingen. De uitvoering komt echter onvoldoende van de grond doordat gemeenten de urgentie niet delen en een regisseur ontbreekt die dwingt om keuzes te maken.
• Een toekomstbestendig spreidingsplan voor het primair onderwijs tot en met het MBO op het schaalniveau van Zuid-Limburg (op termijn op te schalen naar het schaalniveau van geheel Limburg) onder regie van provincie, is een noodzakelijke stap.
• De vitaliteit van zowel de economie als het onderwijs vraagt om koppeling van opleidingen aan (clusters van) bedrijven. De provincie kan een belangrijke rol spelen bij het maken van de match tussen onderwijs en arbeidsmarkt.

Begin dit jaar komt de krimpadviescommissie-Deetman met haar definitieve rapport.

[foto afkomstig van innovo, heerlen]